Đến thăm nhau ngày Tết, với một chút quà, là tấm lòng của người tặng tri ân đến người được tặng. Song, dường như, món quà ấy ngày càng bị lợi dụng để trở thành phí... lót tay, nâng đỡ cho nhiều dự án, quyết định được thông qua.

GS.TSKH Trần Ngọc Thêm, trong một trả lời phỏng vấn, nói rằng, truyền thống "trọng tình" ở Việt Nam được biểu hiện qua việc quan tâm lẫn nhau, quà cáp cho nhau để thể hiện cái "tình" hoặc "tri ân" người đã giúp đỡ mình.

Truyền thống ấy bao năm qua đã tồn tại và song hành cùng người Việt.

Trong một năm, có rất nhiều dịp để thể hiện cái "tình", sự tri ân đó, tùy theo đối tượng, ngành nghề khác nhau: từ 27/2 (ngày Thầy thuốc), 8/3 (ngày Phụ nữ) đến 27/7 (ngày Thương binh liệt sĩ), 20/10 (ngày Phụ nữ Việt Nam), 20/11 (ngày Nhà giáo Việt Nam)... chưa kể đến các ngày truyền thống của nhiều ngành nghề khác nhau, cũng là dịp để thế hệ ngày nay thể hiện tấm lòng với bậc tiền bối đã dầy công gây dựng.

Nhưng có lẽ, Tết cổ truyền thường là dịp chung để tất cả mọi người tri ân nhau: con cái với bố mẹ, nhân viên với sếp, học sinh với cô giáo... Và khi xã hội ngày càng phát triển, càng phải ganh đua nhau để tiến lên, thì lại song hành một cuộc đua khác: ý nghĩa và giá trị của món quà.

Vì thế, nếu gạt qua một bên ý nghĩa tốt đẹp của quà tặng, dù to hay bé, ít hay nhiều, giá trị hay không... đều thể hiện cái tâm của người tặng, thì món quà đã biến thành "quà cáp" với ý nghĩa hoàn toàn khác, nhất là khi người tặng toan tính, người được tặng so đo, soi xét và nâng lên đặt xuống quà tặng.

Quà biếu Tết to hay nhỏ, nhiều hay ít... đều thể hiện tấm lòng người được tặng.

Do vậy mà ngay sau khi Diễn đàn Kinh tế Việt Nam - báo VietNamNet đăng bài viết phản ánh xu thế chọn mua quà Tết siêu độc, siêu đắt, siêu hiếm, rất nhiều bạn đọc đã gửi thư phản hồi, băn khoăn hỏi rằng liệu đó có phải là chuyện ngày càng trở nên bình thường trong mối quan hệ bất bình thường hiện nay hay không? Hay đó là một hình thức hối lộ hợp lý...

Độc giả Duytuan265 cho rằng, biếu quà Tết là việc tốt, ý nghĩa. Nhưng thời đại bây giờ, ý nghĩa đó khó còn nữa. Tặng hộp quà là chai rượu 22 triệu kia, đá phong thủy hàng trăm triệu kia, không thể chỉ với ý nghĩa cảm ơn thông thường được. Đằng sau nó phải là lợi ích, là tính toán.

"Trong khi bao nhiêu người nghèo còn trong cảnh không có Tết, đời sống bấp bênh thì lại có những người sẵn sàng vung tiền ra để mua và tặng những hộp quà xa xỉ, đủ thấy mức độ phân hóa giàu nghèo quá khắc nghiệt", độc giả này viết.

Bởi vậy mà độc giả Hoangoclan2010 tâm sự, quan trọng là tình cảm của người biếu và người nhận. Như giáo viên ở vùng cao, quà Tết chỉ là nắm lá rau rừng thôi nhưng cũng thấy ấm lòng và cảm động.

Ngạn ngữ Anh có câu "Không có bữa ăn miễn phí", người Việt có câu "Ông đưa chân giò, bà thò chai rượu" vậy nên suy cho cùng thì cấp trên có nhận quà của cấp dưới thì khi khác, sếp sẽ "bù" lại bằng đủ thứ khác, chẳng đi đâu mà thiệt - độc giả Toanhpcc chia sẻ.

Chính vì ngày càng nhiều người lợi dụng ý nghĩa tốt đẹp của quà Tết để làm lợi cho mình, mới đây, tại hội nghị triển khai nhiệm vụ năm 2011, Bí thư Thành ủy Hà Nội Phạm Quang Nghị đã lên tiếng yêu cầu không biếu ai và đừng để ai biếu quà Tết. Nhiều năm nay, cứ dịp Tết đến, một số cơ quan Nhà nước lại ra thông báo: Cấm biếu, không nhận quà Tết. Thông báo, quy định là vậy nhưng xem ra, điều đó rất khó bởi cấm sao được khi đây là truyền thống tốt đẹp của người Việt.

Rõ ràng, khi mà lãnh đạo, công chức Nhà nước không đủ sống với đồng lương của mình, thì nạn quà cáp biếu xén, phong bì còn xảy ra - không chỉ trong dịp Tết cổ truyền. Một lý do, theo GS.TSKH Trần Ngọc Thêm, là hợp lý, hợp pháp cho cả người đưa và người nhận.

Tết đến, bạn có phải đi Tết ai không, bạn có phải tính toán về giá trị quà tặng? Độc giả nhìn nhận như thế nào về ý nghĩa của quà Tết hiện nay? Làm thế nào để hạn chế tình trạng quà Tết bị biến tướng, để cá nhân vụ lợi? 

NGỌC HÀ

Theo vef.vn