SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH
SÓC TRĂNG Năm học 2014 - 2015

Đề chính thức

HƯỚNG DẪN CHẤM
Môn: GDCD - Lớp 9
(Thời gian làm bài 150 phút, không kể phát đề)

Câu 1. (3.0 điểm)
Hãy trình bày những hiểu biết của mình về câu ca dao sau:
“Non cao cũng có đường trèo
Đường dẫu hiểm nghèo cũng có lối đi”
Trả lời: Học sinh có thể trả lời nhiều cách diễn đạt khác nhau, nhưng cơ bản là những ý sau:
+ HS nói lên ý nghĩa của câu ca dao khuyên chúng ta trong cuộc sống dù khó khăn, gian khổ nhưng nếu chúng ta biết năng động, sáng tạo thì chúng ta dễ dàng vượt qua...
+ Vì năng động, sáng tạo là người luôn say mê tìm tòi, phát hiện và linh hoạt xử lý các tình huống xảy ra trong cuộc sống hàng ngày nhằm đạt kết quả cao
Câu 2. (2.5 điểm)
Em hãy cho biết những biểu hiện của hành vi tôn trọng lẽ phải hoặc không tôn trọng lẽ phải mà các em thấy trong cuộc sống hàng ngày. Từ đó rút ra khái niệm: “Tôn trọng lẽ phải” và ý nghĩa của nó trong cuộc sống?
Trả lời:
* Những biểu hiện của hành vi tôn trọng lẽ phải:
+ Chấp hành tốt mọi nội quy nơi mình sống, làm việc và học tập....
+ Biết phê phán những việc làm sai trái đối với bạn bè...
+ Lắng nghe ý kiến của mọi người, nhưng cũng sẵn sàng tranh luận với họ để tìm ra lẽ phải.....
* Những biểu hiện của hành vi không tôn trọng lẽ phải trong cuộc sống:
+ Không chấp hành tốt mọi nội quy nơi mình sống, làm việc, học tập....
+ Tránh tham gia vào những việc không liên quan đến mình......
+ Gió chiều nào che chiều ấy, cố gắng không làm mất lòng ai....
* Khái niệm “ Tôn trọng lẽ phải”.
+ Lẽ phải là những điều được coi là đúng đắn, phù hợp với đạo lý và lợi ích chung của xã hội.
+ Tôn trọng lẽ phải là công nhận, ủng hộ, tuân theo và bảo vệ những điều đúng đắn, biết điều chỉnh suy nghĩ, hành vi của mình theo hướng tích cực, không chấp nhận và không làm những việc sai trái.
+ Tôn trọng lẽ phải giúp mọi người có cách ứng xử phù hợp, làm lành mạnh các mối quan hệ xã hội, góp phần thúc đẩy xã hội ổn định và phát triển.
* Học sinh tự rút ra ý nghĩa.....
Câu 3. (2.5 điểm)
Trung là học sinh chậm tiến, Trung thường xuyên vi phạm nội quy của nhà trường như đi học muộn, không làm đủ bài tập, mất trật tự trong giờ học, đôi lần còn đánh nhau với bạn trong trường. Theo em, ai có quyền xử lý những vi phạm của Trung? Căn cứ để xử lý các vi phạm đó? Trong các hành vi trên của Trung, hành vi nào là vi phạm pháp luật?
Trả lời: .
+ Hành vi vi phạm kỷ luật của Trung như đi học muộn, không làm đủ bài tập, mất trật tự trong lớp, những hành vi đó do Ban giám hiệu nhà trường, giáo viên chủ nhiệm và các tổ chức đoàn, đội xử lý, căn cứ vào nội quy của nhà trường.
+ Hành vi đánh nhau với các bạn trong trường là hành vi vi phạm pháp luật, căn cứ vào mức độ vi phạm và độ tuổi của Trung, điều lệ trường phổ thông, cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ áp dụng các biện pháp xử lý thích đáng.
Câu 4. (4.0 điểm)
Năm nay Hùng 14 tuổi, đang học lớp 8. Nhà Hùng ở gần cơ sở giết mổ gia súc do ông Khôi làm chủ. Đã nhiều lần Hùng chứng kiến cảnh cơ sở này xả chất dơ bẩn, độc hại xuống dòng sông cạnh đó, gây ô nhiễm nặng nề. Dù rất bất bình với việc làm đó nhưng Hùng còn do dự không biết mình đã đủ tuổi để thực hiện quyền tố cáo hay chưa.
Theo em, Hùng có quyền tố cáo hành vi gây ô nhiễm môi trường của ông Khôi hay không? Nếu có Hùng có thể thực hiện bằng cách nào?
Nêu những điểm khác nhau cơ bản giữa quyền khiếu nại và quyền tố cáo?
Trả lời:
a. Hùng có quyền tố cáo hành vi gây ô nhiễm môi trường của ông Khôi.
Hùng có thể thực hiện quyền tố cáo bằng hai cách:
- Gởi đơn tố cáo tới cơ quan có thẩm quyền.
- Trực tiếp tố cáo với cơ quan có thẩm quyền.
b